Wszystkie szaleństwa Philipa K. Dicka – Tadeusz Krajewski, Radosław Depka-Prondziński

Dick nic nie wniósł do prawiekowego dyskursu o naturze rzeczy. Nie powiedział ani jednego słowa, wzbogacającego skarbnicę wiedzy ontologicznej, nie zaskoczył żadną metafizyczną refleksją. Już Parmenides traktował z pogardą pozorność poznania zmysłowego, a jego uczeń Melissos odmawiał racjonalnej konstatacji jakimkolwiek próbom odczuwania. W jaskini Platona z trudem można było odnaleźć cienie rzeczywistości, skrytej wśród dominującej ułudy. Kartezjusz nadał nowe (wręcz sakralne) znaczenie świadomości, która konstytuuje wszystko, co na zewnątrz nas. Istnienie jest zatem możliwe dzięki umysłowi. Jego wyłączenie to reset Wszechświata? Może tak, może nie… To właśnie solipsyzm stał się pożywką szaleństw Dicka (jak lubi nazywać schizoidalne wizje amerykańskiego pisarza znawca jego twórczości – Radosław Depka-Prondziński). „Być oznacza być postrzeganym”- nauczał 100 lat po Kartezjuszu irlandzki filozof George Berkeley. Istnieje zatem tylko byt postrzegany, obiektywna rzeczywistość jest zaledwie zbiorem umownych znaków. – Skoro jedyny punkt odniesienia to samoświadomość, idea Boga zaczyna przypominać prostacki chwyt intelektualny, brutalny cios pięścią – grzmiał Nietzsche. Nie inaczej do zagadnienia iluzoryczności natury podchodziły gnostyczne teorie wschodnie. Szczególnie wyrazistą zdaje się być koncepcja boskiej siły, zaciemniającej prawdziwy obraz (zarówno w warstwie mentalnej, jak i kosmicznej), nazywanej przez hinduistów mają. Według buddystów złudzenie, będące immanentnym stanem natury, czyni rzeczy tym, czym one są. Jedynie ludzie nieoświeceni przywiązani są do rzeczy nieistniejących. Nawet chrześcijaństwo częściowo wchłonęło te idee. Niektórzy ojcowie Kościoła zakładali, że jedyną uprawnioną rzeczywistością jest rzeczywistość Nieba. Tam, gdzie filozofia i religia nie wystarcza, wkracza literatura…

30.03.2016 / Środa / 18:30

Kawiarnia SZPULKA

Wstęp: Wolny

Miejskie Centrum Kultury w Bydgoszczy ul. Marcinkowskiego 12-14, 85-056 Bydgoszcz